NHỮNG CĂN NHÀ VÔI THỜI BAO CẤP

• Thời bao cấp, khi sơn tường còn là một loại xa xỉ phẩm hoàn toàn vắng bóng trong đời sống, vôi tôi chính là chất liệu duy nhất được dùng để sơn sửa nhà cửa. Người dân thành thị lẫn nông thôn thường dùng vôi trắng hoặc pha thêm bột màu để cho ra sắc vôi vàng hay vôi xanh nhạt đặc trưng. Theo năm tháng, dưới tác động của thời tiết và sự thiếu thốn vật tư để trùng tu, các bức tường vôi đều bị ẩm mốc, bong tróc thành từng mảng loang lổ, lộ ra lớp gạch chỉ bên trong, tạo nên một tông màu xám xịt, trầm mặc bao trùm lên khắp các con ngõ và khu phố. • Trong văn học, những bức tường vôi lở loét, xỉn màu không đơn thuần là một chi tiết miêu tả kiến trúc, mà là tấm gương phản chiếu trung thực cái nghèo và sự đình trệ của nền kinh tế lúc bấy giờ. Đọc các tác phẩm như Chuyện ngõ nghèo (Nguyễn Xuân Khánh) hay tập hồi ức của Trung Sĩ, học sinh sẽ nhận ra những mảng vôi lở chính là "vết hằn thời gian" trên sơ đồ sinh hoạt của con người. Tuy nhiên, đằng sau lớp vôi tường bám đầy muội khói bếp dầu ấy lại là nơi che chở cho những tâm hồn trí thức thanh cao, giữ gìn nếp sống gia phong và tình nghĩa xóm giềng bền chặt, đối lập hoàn toàn với vẻ bề ngoài bạc màu, khắc nghiệt của hoàn cảnh.